وزارت علوم، تحقيقات و فناوري
دانشگاه شهيد بهشتي
دانشکده علوم زمين
گروه آموزشي جغرافياي طبيعي
پايان نامه جهت اخذ درجه کارشناسي ارشد )M.Sc(
رشته: جغرافياي طبيعي – اقليم شناسي کاربردي
عنوان:
تاثير اقليم در تيپولوژي معماري شهرستان گنبد
استاد راهنما:
دکتر محمود احمدي
استاد مشاور:
دکتر حسن لشکري
نگارنده:
آي سن گرگانلي دوجي
نيمسال دوم سال تحصيلي 93-92
تقديم به:
روان پاک پدرم به اميد شادي روح و تقدير از والايي مقامش، که تا ابد در قلب من جاي دارد.
و پيشکش به مادر مهربانم که بدرقه راهم دعاي خير قلبي اش بوده و مايه آرامش من.
و برادران و خواهرانم که با حفظ آرامش در محيط زندگي، مرا در انجام اين مهم، صميمانه ياري کردند.
به پاس تمامي زحماتشان.
و تقديم به تمامي کساني که دوستشان دارم.
تقدير و تشکر
پروردگارا تو را سپاس، که مرا به طريق علم و معرفت رهنمون نمودي.
باشد که قلبم سرشار از معرفت الهي گردد.
از لطف بي پايان خداوند مهربان به خاطر فرصتهايي که در زندگي عنايت فرمود سپاسگذارم.
اکنون که به ياري ايزد يکتا توفيقي هر چند ناچيز در ارتقاي علم و دانش نصيبم شد بر خود لازم مي دانم مراتب سپاس و تشکر خود را تقديم استادان و بزرگواراني عرضه کنم که پژوهش حاضر مرهون تلاش بي وقفه آنهاست:
از استاد راهنماي گرانقدرم، جناب آقاي دکتر محمود احمدي به خاطر زحمات فراواني که در طي دوران تحصيل و نيز در ارايه نظريات علمي و راهنمايي ايشان در خصوص پايان نامه، کمال تشکر را مينمايم.
از استاد مشاور ارجمند، جناب آقاي دکتر حسن لشکري به خاطر نگرش‌ها و نظريات علمي ايشان در خصوص راهنمايي پايان نامه ،کمال تشکر را مينمايم.
همچنين بر خود لازم مي داند از تمامي عزيزاني که مرا در اين راه ياري نمودند تشکر و قدرداني نمايم.

چکيده
شهر گنبد کاووس به دليل واقع شدن در يک موقعيت جغرافيايي خاص، شرايط توپوگرافي و سامانه هاي اقليمي موثر بر منطقه از اقليم نسبتا سردي برخوردار است. به طوري که دماي هوا در سردترين ماه سال به 9.2درجه سانتيگراد مي رسد و بيشترين ضريب تغيرات به ميزان 9.?9 را داراست و گرمترين ماه سال نيز از 36 درجه سانتيگراد فراتر نمي رود و کمترين ضريب تغييرات (2.?) را دارا مي باشد. به همين جهت شرايط زيست اقليمي ويژه اي را به خود اختصاص داده است. براساس نتايج حاصل از روشهاي زيست اقليمي از جمله روشهاي الگي، پن واردن، ماهاني و گيوني در طول 6 ماه از سال شرايط زيست اقليمي سردي بر منطقه حاکم است، به اين ترتيب مشکل اصلي در ساماندهي سکونتگاههاي شهري در گنبد کاووس مقابله با سرما و ايجاد شرايطي است که بتواند از پتانسيل هاي اقليمي محيط در جهت گرمايش مساکن استفاده شود. بدين منظور نمونه اي از بناهاي سنتي و جديد گنبد در رابطه با ميزان انطباق هر کدام با شرايط اقليمي مورد بررسي قرار گرفتند، با مقايسه آنها مشخص شد که مساکن سنتي در ارتباط با بهره گيري از تابش آفتاب، پلان و جهت استقرار بازشوها سازگاري کاملي با شرايط اقليمي منطقه دارند در حاليکه مساکن جديد با توجه به افزايش سطوح شيشه اي، پلان نامنظم و مصالح بکار رفته در آنها از شرايط اقليمي منطقه تبعيت نمي کنند. براساس روشهاي بيوکليماي ساختماني مشخص شد که ساختمان در شهر گنبد بايد در امتداد محور شرقي- غربي قرار گيرد به طوريکه نما در جهت رو به جنوب باشد. و براساس نتايج بدست آمده از روش هاي طراحي اقليمي مشخص گرديد که جهت استقرار بهينه ساختمان، جهت جنوب مي باشد و در مراحل بعدي جهت جنوب غرب و جنوب شرق مي باشد.
کليد واژه: اقليم و معماري، گنبد کاووس، زيست اقليم، جهت ساختمان.
فهرست مطالب
عنوانصفحه
فصل اول: کليات
?-?- مقدمه?8
? – 2 – طرح مساله?9
? – 3 – سوالات تحقيق2?
? – ? – فرضيات2?
? – ? – اهداف2?
? – 6 – روش تحقيق2?
?- 7 – پيشينه تحقيق2?
فصل دوم: مباني نظري پژوهش
?-?- مقدمه2?
?-?- شاخص هاي آسايش خارج بنا (بيوکليماي انساني)28
?-?-?- شاخص پن واردن28
?-?-?-شاخص الگي29
?-3- شاخص هاي آسايش داخل بنا (بيوکليماي ساختمان)3?
2-3-?- شاخص ماهاني ………………………………………………………………………………………………………………………………………3?
?-3-2- شاخص گيوني38
فصل سوم: ويژگي هاي عمومي منطقه
3- ? – موقعيت و وسعت منطقه مورد مطالعه?2
3-2- ويژگي هاي ژئومورفولوژي (توپوگرافي) گنبد??
3 -3- ويژگي هاي زمين شناسي گنبد??
3- ? – پوشش گياهي?7
3 -? – آب و هوا (اقليم)?8
3 – ?- ?- بررسي وضعيت دمايي ايستگاه گنبد?9
3- ?- ?- متوسط حداقل و حداکثر دما ?9
3 – ? -3- متوسط دماي روزانه??
3 – ?- ? – متوسط حداکثر و حداقل مطلق دما ?3
3 – ?- ? – يخبندان??
3 – ?- 6- بررسي وضعيت بارش در ايستگاه گنبد کاووس?7
3- ?- 7 – حداکثر بارش هاي ?? ساعته گنبد6?
3- ? – 8- بررسي رطوبت نسبي ايستگاه گنبد63
3- ?- 9 – متوسط رطوبت نسبي حداکثر و حداقل در گنبد66
3-?-??- بررسي وضعيت تابش 7?
3-?-??- بررسي وضعيت باد در ايستگاه گنبد7?
3-6- طبقه بندي اقليمي گنبد8?
3-6-?- تعيين اقليم منطقه به روش کوپن8?
3-6-2- تعيين اقليم منطقه به روش دومارتن8?
فصل چهارم: ويژگي هاي بيوکليمايي گنبد (روش تحقيق)
? – ?- مقدمه87
?- 2- ارزيابي بيوکليماي انساني87
?-2-?- شاخص پن واردن87
?-2-?- شاخص الگي9?
?-3- نيازهاي حرارتي فضاهاي آزاد گنبد93
? – ? – ارزيابي بيوکليماي ساختمان ……………………………………………………………………………………………………….. 96
?-?-?- شاخص ماهاني96
?-?-2- شاخص گيوني???
فصل پنجم: ويژگي هاي سکونتگاهي منطقه
?-?- مقدمه??7
?-2- گونه شناسي مسکن در گنبد??7
?-2-?- مساکن قديمي??7
?-2-2- مساکن نيمه قديمي??8
?-2-3- مساکن جديد??8
?-3- بررسي نمونه هايي از بناهاي قديمي و جديد??8
?-?- نتيجه گيري?2?
فصل ششم: نتيجه گيري و پيشنهادات
6-?- مقدمه?23
6-2- فرم کالبدي ساختمان?23
6-3- بافت مجموعه هاي ساختماني?2?
6-?- الگوي اشغال زمين?2?
6-?- جهت استقرار ساختمان?29
6-?-?- جهت استقرار ساختمان و تابش آفتاب?3?
6-?-2- جهت استقرار ساختمان در رابطه با تاثير باد?33
6-6- طراحي اقليمي پنجره ها?3?
6-7- مصالح ساختماني مناسب با اقليم منطقه?3?
آزمون فرضيات . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .. . . . . . .?36
منابع و ماخذ . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .. . . . . . . . . . . . . . . . .. .???
چکيده انگليسي (Abstract) . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .??3
فهرست جداول
جدول (2-?) محدوده هاي آسايش حراتي، ماخذ (حريري و فيض، ?38?)27
جدول (2- ?) جدول ماهاني – منطقه آسايش شب و روز32
جدول (2- 3) ارزيابي ماهاني33
جدول (?- ?) وضعيت شاخص هاي گرمايي3?
جدول (?- ?) پيشنهادات مقدماتي ماهاني3?
جدول (?- 6) پيشنهادات جزئيات معماري ماهاني36
جدول (?- 7) راهنماي سمبل هاي نمودار بيوکليماتيک ساختماني گيوني (رازجويان، ?367)39
جدول (3 – ?) توزيع ماهانه دماي حداقل و حداکثر دما ايستگاه گنبد کاووس(2??2-?993)??
جدول (3 – ?) توزيع ماهانه متوسط دماي روزانه ايستگاه گنبد کاووس (2??2-?993)?2
جدول (3 – 3) توزيع ماهانه متوسط دماي حداکثر و حداقل مطلق (2??2-?993)?3
جدول (3 – ?) توزيع ماهانه تعداد روزهاي يخبندان (2??2-?993)??
جدول (3 – ?) توزيع متوسط بارش ماهانه گنبد (2??2-?993)?8
جدول (3- 6) توزيع ماهانه متوسط حداکثر بارش ?? ساعته ( ?0??- ?993)6?
جدول (3- 7) توزيع ماهانه تعداد روزهاي بارندگي (2??2-?993)62
جدول (3 – 8) توزيع متوسط رطوبت نسبي گنبد (?0?? -?993)6?
جدول (3 – 9) توزيع ماهانه متوسط رطوبت نسبي حداکثر و حداقل (?0?? – ?993)67
جدول (3 – ?0) مقدار زاويه ارتفاع و سمت خورشيد و طول روز در عرض 37 درجه شمالي7?
جدول (3 – ??) ميانگين تعداد ساعات آفتابي و نوسانات آن در ماههاي مختلف (?0?? – ?993)72
جدول (3 – ??) خلاصه وضعيت جريان باد در گنبد کاووس (?0?? – ?993)7?
جدول (3 – ?3) توزيع ميانگين سمت وسرعت باد در ايستگاه گنبد (?0?? -?993)82
جدول (3 – ??) ضريب خشکي دمارتن8?
جدول (? – ?) حداکثر و حداقل دما و سرعت جست باد ايستگاه گنبد کاووس88
جدول (? – ?) تغييرات دماي موثر گنبد کاووس در فواصل زماني دو ساعته9?
جدول (?- 3 ) جدول گروه يک ماهاني96
جدول (?- ?) جدول گروه دو ماهاني98
جدول (? – ? ) وضعيت خشک يا مرطوب بودن هر ماه99
جدول (? – 6) جدول گروه سه پيشنهادات مقدمات ماهاني???
جدول (?- 7) جدول شماره چهار جدول پيشنهادات جزئيات معماري ماهاني???
جدول (?-?) تغييرات استفاده از دستگاههاي حرارتي و برودتي در شهر گنبد کاووس………………………………….?2?
جدول (6-?) زاويه و جهت تابش و طول روز در عرض 37 درجه جغرافيايي?3?
فهرست اشکال
شکل (3-?) گلباد ماه ژانويه (?0??-?993)………………………………………………………………………………………………………76
شکل (3-2) گلباد ماه فوريه (?0??-?993)………………………………………………………………………………………………………76
شکل (3-3) گلباد ماه مارس (?0??-?993)……………………………………………………………………………………………………..77
شکل (3-?) گلباد ماه آوريل (?0??-?993)……………………………………………………………………………………………………..77
شکل (3-?) گلباد ماه مي (?0??-?993)………………………………………………………………………………………………………….78
شکل (3-6) گلباد ماه ژوئن (?0??-?993)……………………………………………………………………………………………………….78
شکل (3-7) گلباد ماه جولاي (?0??-?993)……………………………………………………………………………………………………79
شکل (3-8) گلباد ماه آگوست (?0??-?993)…………………………………………………………………………………………………..79
شکل (3-9) گلباد ماه سپتامبر (?0??-?993)………………………………………………………………………………………………….8?
شکل (3-??) گلباد ماه اکتبر (?0??-?993)……………………………………………………………………………………………………8?
شکل (3-??) گلباد ماه نوامبر (?0??-?993)…………………………………………………………………………………………………..8?
شکل (3-?2) گلباد ماه دسامبر (?0??-?993)………………………………………………………………………………………………..8?
شکل ( ? – ?) جهت استقرار خانه قديمي (نماي رو به جنوب) در گنبد کاووس ………………………………………….??3
شکل (? – 2) مصالح بکار رفته در مساکن قديم گنبد عمدتا آجر و کاهگل مي باشد…………………………………..???
شکل (? – 3) مصالح بکار رفته در مساکن جديد ……………………………………………………………………………………………???
شکل (? – ?) سقف منازل سنتي چوبي است…………………………………………………………………………………………………..??6
شکل (?-?) ساختمانهاي جديد از ايزوگام استفاده شده است ………………………………………………………………………..??6
شکل (? – 6) بازشوها………………………………………………………………………………………………………………………………………..??7
شکل (? – 7) پنجره هاي سنتي گنبد کاووس دو جداره هستند …………………………………………………………………..??8
شکل (? – 8) استفاده از پنجره هاي متعدد در جهت نامناسب غرب ساختمان …………………………………………….??8
شکل (? -9) نمايي از ايوان که در مواقع گرم سال مانع نفوذ مستقيم آفتاب به داخل بنا مي گردد …………….??9
شکل (6-?) موقعيت خورشيد در عرض 37 درجه جغرافيايي………………………………………………………………………….?3?
فهرست نمودار
نمودار(2-?) نمودار بيوکليماتيک الگي ماخذ : کسمايي ، ?3683?
نمودار(2-2) نمودار بيوکليماتيک ساختماني گيوني…………………………………………………………………………………………….39
نمودار(3-?) توزيع ماهانه حداقل دماي شهر گنبد کاووس (?0?? – ?993)??
نمودار(3-2) توزيع ماهانه حداکثر دماي شهر گنبد کاووس (20?2-?993)??
نمودار (3-3) توزيع ماهانه متوسط دماي روزانه ايستگاه گنبد (?0?? – ?993)?2
نمودار (3-?) توزيع ماهانه متوسط دماي حداکثر مطلق (?0?? – ?993)??
نمودار (3-?) توزيع ماهانه متوسط دماي حداقل مطلق (?0?? – ?993)??
نمودار (3-6) توزيع ماهانه تعداد روزهاي يخبندان گنبد کاووس (?0?? – ?993)?6
نمودار (3-7) روند تعداد روزهاي يخبندان ماه ژانويه (?0?? – ?993)?6
نمودار (3-8) روند تعداد روزهاي يخبندان ماه فوريه (?0?? – ?993)?7
نمودار (3-9) توزيع ماهانه ميانگين بارش گنبد (?0?? – ?993)?9
نمودار (3-??) روند ميانگين بارش ماه مارس (2??2-?993)?9
نمودار (3-??) روند ميانگين بارش ماه فوريه (2??2-?993)6?
نمودار (3-?2) روند ميانگين بارش ماه آوريل (2??2-?993)6?
نمودار (3-?3) توزيع ماهانه حداکثر بارش هاي ?? ساعته ايستگاه گنبد کاووس (2??2-?993)62
نمودار (3-??) توزيع ماهانه تعداد روزهاي بارندگي گنبد (2??2-?993)63
نمودار (3-??) توزيع ماهانه ميانگين رطوبت نسبي گنبد (?0?? – ?993)6?
نمودار (3-?6) روند ميانگين رطوبت نسبي ماه دسامبر (20?2-?993)6?
نمودار (3-?7) روند ميانگين رطوبت نسبي ماه ژانويه (20?2-?993)66
نمودار (3-?8) توزيع ماهانه رطوبت نسبي حداکثر گنبد ( ?0?? – ?993)67
نمودار (3-?9) روند ميانگين رطوبت نسبي حداکثر ماه آوريل (20?2-?993)68
نمودار (3-20) روند ميانگين رطوبت نسبي حداکثر ماه مارس (20?2-?993)68
نمودار (3-2?) توزيع ماهانه حداقل رطوبت نسبي گنبد (?0??- ?993)69
نمودار (3-22) روند ميانگين رطوبت نسبي حداقل ماه ژوئن (20?2-?993)69
نمودار (3-23) ميانگين ساعات آفتابي ماهانه گنبد ( ?0?? – ?993)73
نمودار (3-2?) روند تعداد روزهاي آفتابي ماه ژوئن (20?2-?993)73
نمودار (3-2?) گلبادها و جهت باد غالب و نائب غالب باد در ايستگاه گنبد کاووس…………………………………………..76
نمودار (3-26) ميانگين جهت باد غالب در گنبد کاووس (?0?? – ?993).82
نمودار (3-27) ميانگين سرعت باد غالب در گنبد کاووس (?0?? – ?993).83
نمودار (? – ?) نمودار پن واردن فصل زمستان.89
نمودار (? – ?) نمودار پن واردن فصل بهار.89
نمودار (? – 3) نمودار پن واردن فصل تابستان.9?
نمودار (? – ?) نمودار پن واردن فصل پاييز.9?
نمودار (? – ?) نمودار زيست اقليمي الگي گنبد کاووس.92
نمودار (? – 6) نمودار محاسبه تغييرات دو ساعته دما.93
نمودار( ? – 7) محدوده آستانه هاي حرارتي گنبد کاووس در فضاهاي آزاد………………………………………………………9?
نمودار ( ?-8 ) درصد مواقع سرد و گرم و آسايش.9?
نمودار (? – 9) نمودار بيوکليماتيک گيوني گنبد کاووس.???
نمودار (6-?) جهت قرار گيري ساختمان.?33
فهرست نقشه ها
نقشه (3 – ?) موقعيت شهر گنبد در نقشه ايران و استان گلستان.?3
نقشه (3 – 2) موقعيت شهرستان گنبد کاووس.??
نقشه (3 – 3) توپوگرافي گنبد کاووس.??
نقشه ( 3-? ) زمين شناسي شهرستان گنبد کاووس.?7
نقشه (? – ?) پلان منزل سارياني در خيابان دارايي، ماخذ: نگارنده.???
نقشه (? – 2) پلان منزل ايشان بردي حاجي آق واقع در خيابان مختومقلي فراغي، ماخذ: نگارنده.???
?-?- مقدمه
اقليم به عنوان يکي از عوامل موثر در طراحي معماري همواره مورد توجه طراحان بوده و در گذشته دور نقش مهمي در معماري ساختمان ها داشت. در دوران مدرن تکنولوژي و صنعت روند استفاده از اقليم را در معماري کند نمود، امروزه با آلودگي هاي به وجود آمده و شرايط و مشکلات اقتصادي که در مورد استفاده از انرژي به وجود آمده است، بايد به فکر کاهش مصرف سوخت هاي فسيلي در ساختمان بود. بنابراين توجه به اقليم در همه ابعاد، خصوصا در معماري ساختمان ها امري بديهي است. لذا اولين قدم جهت معماري صحيح شناخت عوامل و عناصر اقليمي مي باشد. آب و هوا يکي از عناصر تاثير گذار بر زندگي انسانهاست و مطالعه ويژگي هاي آب و هوا به عنوان يکي از اجزاي اثر گذار طبيعت در زندگي انسان ضرورت دارد. در برنامه ريزي هاي معماري، يکي از مطالعات ضروري، مطالعات اقليمي مي باشد. براي بهبود راحتي و آسايش شهروندان، معماري بايد با آگاهي از شرايط آب و هوايي منطقه طراحي شود. معماري و طراحي ساختمان همساز با اقليم عبارت است از: نگهداري وضعيت ميکروکليماهاي مسکن در محدوده آسايش. اما از زماني که به دليل پيشرفت هاي صنعتي امکان استفاده از تجهيزات مکانيکي براي سرمايش و گرمايش ساختمانها فراهم شد، معماري ايران نيز دچار تحول گرديد و از حدود ?? سال پيش در طراحي و اجراي ساختمانها به مسائل اقليمي کمتر توجه شد. با شروع بحران انرژي در دنيا، در ايران نيز از حدود 2? سال پيش لزوم توجه به مسائل اقليمي در ساخت و ساز بناها مجددا مطرح گرديد.
روشهايي که امروزه براي تحليل وضيعت اقليمي و تعيين ضوابط معماري همساز با اقليم مورد استفاده قرار مي گيرند توسط افرادي چون پن واردن، گيوني، ماهاني و… ارائه شده که غالبا متکي به آمار هواشناسي است اما در همه جاي نقاط کشور ايستگاه هواشناسي موجود نمي باشد. در هر صورت ساختماني که با محيط طبيعي خود هماهنگ يا به اصطلاح همسازي اقليمي داشته باشد در بسياري از مناطق کشور مي تواند بدون نياز به مصرف سوخت فسيلي و استفاده از وسايل کنترل مکانيکي، شرايط حرارتي مناسبي را در تمام طول سال به ساکنان خود عرضه نمايد که تغييرات دما، رطوبت، جريان هوا و تغيير مداوم روشنايي فضاهاي چنين ساختمانهايي محيط مطبوع و دلپذيري را در طول فصلهاي سال براي ساکنان اين ساختمانها فراهم مي سازد، از نظر کنترل فضاهاي داخل ساختمان، اولين گام در استفاده از انرژي هاي طبيعي، هماهنگ سازي ساختمان و به طور کلي محيط مسکوني، با شرايط اقليم حاکم بر آن است (کسمايي، ?368). اين هماهنگ سازي به دلايل زير در حيطه کار جغرافيدانان قرار مي گيرد:
? – اطلاعات اقليمي مورد نياز، اطلاعاتي است که اقليم شناسان با آن آشنايي و سرو کار دارند.
2 – اکثر محاسبات مورد نياز همچون زاويه تابش، موقعيت خورشيد و. . . در حيطه جغرافياي رياضي است.
3 – فرآيندهاي طراحي ساختمانها حداقل از نظر مکانيابي در حيطه کار اقليم شناسان قرار دارد.
? – 2 – طرح مساله
موقيعت جغرافيايي و گردش عمومي جو هر منطقه تعيين کننده شرايط اقليمي آن منطقه مي باشد که اين شرايط در طول زمان تثبيت شده و سبب مي شود هر منطقه شرايط اقليمي خاص خود را داشته باشد. تاثير عناصر اقليمي (دما، بارش، باد، تابش و رطوبت) بر ساختمان يکي از مقوله هاي کاربردي اقليم است که در چند دهه اخير مد نظر طراحان ساختمان قرار گرفته است، امروزه اهميت و ضرورت توجه به شرايط اقليمي در طراحي و ساخت کليه ساختمانها، ثابت شده است. توجه به خصوصيات اقليمي و تاثيري که در شکل گيري ساختمان مي گذارند از دو جهت حائز اهميت است: از يک سو ساختمانهاي هماهنگ با اقليم، يا ساختمانهاي با طراحي اقليمي، از نظر آسايش حرارتي انسان کيفيت بهتري دارند. از سوي ديگر هماهنگي ساختمان با شرايط اقليمي موجب صرفه جويي در مصرف سوخت مورد نياز جهت کنترل شرايط محيطي اين گونه ساختمانها مي شود. اين بخش از هوا شناسي امروزه با توجه به عمر رو به زوال منابع انرژي فسيلي و گراني انرژي در دنيا اهميت زيادي يافته است و طراحان ساختمان با کمک اقليم شناسان از حداکثر امکانات بالقوه اقليمي هر منطقه جهت استفاده بهينه از منابع انرژي بهره مي برند. يکي از عناصر اقليمي بسيار مهم که در طراحي ساختمان بايد به آن توجه کافي شود تابش آفتاب و تاثير آن بر ساختمان مي باشد نور خورشيد هميشه براي ايجاد روشنايي طبيعي در ساختمان لازم است ولي از آن جا که اين نور در نهايت به حرارت تبديل مي شود ميزان تابش مورد نياز براي هر ساختمان بايد با توجه به نوع آن و شرايط اقليمي محل آن با معماري صحيح تنظيم شود. جهت استقرار ساختمان در رابطه با تاثير باد نيز مهم مي باشد که در اينجا بيشتر به باد هاي غالب توجه مي شود که با توجه به جهت وزش باد ساختمان چگونه طراحي شود اقليم معماري در تلاش است در هر منطقه با توجه به کاهش منابع تجديد نشدني (نفت، گاز و . . .) نوع معماري را معرفي کند که از يک طرف استفاده از سوختهاي فسيلي را به حداقل ممکن برساند و از طرف ديگر معماري متناسب با سازگاري اقليمي را به همراه داشته باشد به همين دليل اقليم شناسان سعي دارند که از حداکثر امکانات بالقوه اقليمي هر منطقه جهت استفاده بهينه از منابع انرژي بهره ببرند. در اين تحقيق به بررسي الگوي بافت قديم و جديد گنبد جهت بررسي ميزان انطباق الگوهاي مختلف معماري (قديم و جديد) با شرايط اقليمي خواهيم پرداخت، مساکن قديمي بيشتر از از مصالح سنتي و بومي استفاده مي کرده اند در صورتيکه مساکن جديد از آهن، سيمان، آجر و روش هاي جديد ساختمان سازي استفاده مي کنند.
در اين پژوهش سعي خواهد شد مناسب ترين الگوي معماري براي شهر گنبد براساس شاخص هاي اقليمي مورد استفاده در تحقيق معرفي شود و در نهايت ميزان انطباق معماري گذشته و معماري جديد با الگوهاي مطلوب تحليل گردد و همچنين ارائه راهکارهايي براي آسايش شهري در آينده در جهت پيشبرد استانداردهاي معماري شهري گام نهاد و نتايج آن مورد استفاده ساکنين شهر و به لحاظ موضوعيت مي تواند در اقتصاد منطقه، برنامه ريزي مديران شهرداري، اداره مسکن و شهرسازي و. . . قرار گيرد.
? – 3 – سوالات تحقيق
? – چه الگوي معماري متناسب با اقليم در شهرستان گنبد مي باشد؟
2 – اولويت طراحي معماري اقليمي در شهرستان گنبد با کدام فصل است؟
? – ? – فرضيات
اين تحقيق بر اساس پش فرض هاي زير شکل گرفته است.
? – تيپولوژي معماري بافت قديم شهر نسبت به بافت جديد شهر انطباق بيشتري با شرايط اقليمي دارد.
2 – در طراحي معماري اقليمي اولويت با شرايط تابستان است.
? – ? – اهداف
هدف کلي از مطالعات حاضر، ارائه تصويري دقيق و جامع از ويژگي هاي منطقه مورد مطالعه در ارتباط با آسايش حرارتي انسان، به منظور مشخص ساختن ميزان اهميت توجه مطالعات اقليمي در طراحي محيط هاي مسکوني و در نهايت ارائه دستورالعمل هايي جامع جهت طراحي فضاهاي مسکوني است. البته اهداف اين تحقيق را مي توان به صورت جزئي تر به صورت زير بيان نمود:
? – ارائه الگويي مناسب از معماري همساز با اقليم جهت نيل به يک آسايش طبيعي.
2 – ارائه و معرفي محاسن و معايب معماري قديم.
3 -ارائه و معرفي محاسن و معايب احتمالي موجود در ساختمانهاي جديد.
? – ارائه روش هاي استفاده بهينه از پتانسيل هاي اقليمي.
? – 6 – روش تحقيق
در اين پژوهش با توجه به مطالعه و بررسي تحقيقات انجام گرفته در اين زمينه، و اهداف مشخص شده در فوق مراحل زير به عنوان گام هاي تحقيق اتخاذ گرديد.
الف – مطالعات کتابخانه اي شامل:
? -جمع آوري اطلاعات هواشناسي شهر گنبد در دوره آماري 2? ساله (?993-2??2) از ايستگاههاي هواشناسي و سينوپتيک گنبد و بررسي و تحليل آنها با استفاده از نرم افزار کامپيوتري Excle و Minitab .
2 – جمع آوري منابع مورد نياز در رابطه با تحقيق (کتاب، مجله، مقاله، آمار نامه ها و سايت هاي اينترنتي).
3 – مطالعه شرايط زيست اقليم شهر گنبد بر اساس روشهاي الگي، پن واردن، ماهاني، گيوني.
ب – مطالعات ميداني شامل :
?- انتخاب نمونه هايي از مساکن با الگوي طراحي قديمي و جديد در منطقه مورد مطالعه.
2 – بررسي ميداني سيماي شهر بر اساس اصول و مباني طراحي شهري همساز با اقليم.
3 – مقايسه الگوي معماري قديم و جديد از لحاظ طراحي، جهت گيري و مصالح.
?- 7 – پيشينه تحقيق
در طراحي ساختمان هاي شهري، روستايي و صنعتي بايد آب و هواي محل به طور کامل مورد نظر باشد و نسبت به عرض هاي جغرافيايي، وضع توپوگرافي و مقدار دريافت انرژي خورشيدي در فصل تابستان و سرماي زمستان طراحي مناسب ارائه شود. قرنها انسان سعي کرده تا با ساخت خانه هايي از شدت مشکلات اقليمي محيط زيست بکاهد و از جنبه هاي مطلوب آن بهره مند شود. در برنامه ريزي شهري، طرح هاي ساختماني، سکونتگاهها و سياست گذاري هاي آسايش حرارتي در داخل و بيرون ساختمان ، آب و هوا مي تواند تاثير گذار باشد. تا کنون اهميت استفاده از توان هاي اقليم در سطح جهان به طور مکرر مورد بحث قرار گرفته است که از آن جمله کار کارل ماهاني (Mahoney, 1971) براي ارزشيابي جزيي تر شرايط بيوکليماي ساختماني محيط يک سري جداول تهيه کرد. گريفتس (Griftes, 1974) نقش محيط بيروني (فضاي سبز) را در کنترل دماي فضاي داخل ساختمان توضيح داده و روشهاي برودت تبخيري را پيشنهاد کرده است. ويکتور و آلدار اولگي (Victor & Olgy,1975) به صورت علمي شرايط رطوبتي و حرارتي را در ارتباط با نيازهاي انسان و طراحي اقليمي مطرح نمودند و اقدام به ترسيم جدول بيوکليماتيک نمودند. در دنباله کار اولگي، پاروچ گيوني (Givoni,1976) کار وي را تکميل کرد و در آن حدود موثر بودن شيوه هاي ساختمان سازي در تامين نيازهاي رفاهي (بيوکليماتيک) انسان را مشخص کرد و جدولي با عنوان جدول زيست اقليمي ساختمان فراهم نمود (فيض و قباديان،?380). هاوارد گريشفيلد (Grishfild, 1979) به انتخاب محل ساختمان اشاره مي کند و استفاده بهينه از بيشينه شرايط خرد اقليم محلي را در آسايش مفيد مي داند وي عوامل تابش، باد و جهت استقرار ساختمان را در کنترل حرارت فضاي داخلي توضيح داده و راه حل هايي جهت استفاده از تابش خورشيدي براي گرم کردن ساختمان ارائه نموده است (بيرقدار،?377). کارمونا (Carmona, 1986 ) احداث ساختمان در مناطق گرم و خشک را مورد بررسي قرار داد. هاستينگ (,1989 Hastings) در رابطه با کاربرد کامپيوتر در طراحي اقليمي با تاکيد بر کاهش مصرف انرژي مطالعه اي را انجام داده اند و به يک نماي کلي استفاده از مدل سازي انرژي و آرامش در ساختمان دست يافتند. ايوان و سچلر (Evan & Schiller , 1994) مقاله اي به منظور بهبود طراحي ساختمان با رويکرد مبتني بر مصرف انرژي پايين ارائه دادند. ماليک ( Mallik, 1996) در مقاله اي با عنوان آسايش حرارتي و طراحي ساختمان در آب و هواي گرمسيري در زمينه مسکن بنگلادش نشان داد که طراحي ساختمان در مناطق شهري با افزايش محبوبيت ساختمان هاي چند طبقه همراه بوده است که در انتخاب آن ضخامت ديوار و قرار گرفتن در معرض تابش سهم قابل توجهي را در آسايش محيط دارند. مورکمي (Murkami , 2006 ) طراحي اقليمي فضاي باز بر اساس مدل CFD را مورد بررسي قرار داد در تمام روش‌هاي مختلف تجزيه و تحليل در اين مقاله CFD عددي است که قادر به ارائه يک ارزيابي کامل از شرايط آب و هوايي در فضاي باز است. کلارک و همکاران (Clarke et all , 2009) در رابطه با اقليم معماري با محوريت کاهش توليد گازهاي گلخانه‌اي مطالعه‌اي را انجام داده‌اند. همچنين گپتا و کالنکار (Gupta & Kaleqankar, 2010) جهت بهره گيري از انرژي خورشيدي براي رسيدن درجه حرارت ساختمان به درجه حرارت آسايش در هند کاري را ارائه دادند و تأکيد کرده‌اند که اين بهره گيري از شکل، جهت گيري و انتخاب مواد ساخت و ساز تأثير مي‌پذيرد. در کشور ما نيز با توجه به کاهش ذخاير پايان پذير نفت، آلودگي شهرها و صدمات جبران ناپذير سوختهاي فسيلي به محيط زيست توجه به اقليم و طراحي اقليمي از نيمه دوم دهه ?3?? ه .ش مجددا مورد توجه واقع گرديد. از اولين کارهاي انجام شده در اين زمينه مي توان به کار تحقيقاتي عدل ?3?9 اشاره نمود وي با ايجاد تغيراتي در آستانه هاي حرارتي موجود در روش کوپن، شرايط اقليمي شهرهاي ايران را ارزيابي نمود و براي اولين بار نقشه بيوکليماتيک ايران را ارائه نمود. رياضي ?3?6 با استفاده از اطلاعات اقليمي ?3 ايستگاه سينوپتيک کشور نقشه تقسيمات اقليمي را در رابطه با کارهاي ساختماني براساس شاخص اولگي تهيه نمود متاسفانه چون نقش عناصر ساختماني در کنترل شرايط حرارتي فضاهاي داخلي در پيشنهاد الگي (Olgy) مشخص نيست کار جمشيد رياضي نتوانسته مورد توجه کامل قرار گيرد. کاوياني (?372) با استفاده از داده هاي هواشناسي ?8 ايستگاه سينوپتيکي به بررسي و تهيه نقشه زيست اقليم انساني ايران براساس شاخص ترجونگ پرداخته و بيوکليماي ايران را در ماه ژانويه به ?2 تيپ بيوکليمايي و در ماه ژوئيه به ?9 نوع بيوکليما تقسيم نموده است. موحدي و مصيبي (?37?) طول روزهاي موجود در محدوده آسايش خارج از محدوده آسايش استان چهار محال و بختياري را محاسبه و چگونگي افزايش محدوده آسايش با استفاده از مصالح مناسب را توضيح داده است. رازجويان (?376) هم در کتاب آسايش به وسيله معماري همساز با اقليم دستورالعمل هاي مناسبي براي استفاده بهينه از پتانسيل هاي اقليمي ارائه نموده است. عساکره و موحدي (?376) براساس آمار 2? ساله ايستگاههاي هواشناسي شهرهاي مختلف خوزستان دماي موثر جهت طراحي اقليمي در مناطق شمالي و جنوبي خوزستان را محاسبه کرده اند. در ارتباط با بهره گيري خاصيت گرمايي مصالح در رابطه با شرايط آسايش، داوري و نصرآبادي (?38?) با استفاده از اطلاعات هواشناسي نقشه هاي پهنه بندي زيست اقليمي را به ترتيب براي دو استان آذربايجان وکردستان تهيه کرده اند. حيدري (?388) در مورد آسايش حرارتي شهر تهران تحقيقي انجام داده است و ياد آوري مي شود کاربست نتايج تحقيق منجر به ?? % صرفه جويي مصرف انرژي بخش ساختمان مي شود. همچنين به پايان نامه هاي رضا داوري (?38?) تهيه نقشه هاي پهنه بندي زيست اقليمي و کاربرد آن در سکونتگاههاي شهري نمونه موردي استان آذربايجان غربي. جمال نجفي (?38?) بررسي و تحليل شرايط آب و هواي کرمانشاه با تاکيد بر همسازي الگوي مدارس. زهرا پور خادم نمين (?38?) نقش اقليم در شکل گيري و تحول بنا هاي مسکوني (اداري – تجاري) شهر اردبيل. تقديري (?383) درباره ميزان تبعيت الگوي معماري در استقرار واحدهاي مسکوني شهر تربت حيدريه از شرايط اقليمي. سيد مصطفي غياثي (?383) درباره مقايسه الگوي معماري قديم و جديد از شرايط اقليمي شهر کاشمر. سعادت ( ?386) درباره اقليم معماري شهر کوهدشت مي توان اشاره کرد. امين عسکر نژاد (?387) درباره معماري همساز با اقليم، و نسرين حيدري (?387) درباره اقليم و معماري شهر دزفول را اشاره کرد. هيوا سلکي (?388) اقليم معماري شهر سقز. اعطم کشاورز (?389) ميزان انطباق الگوي مسکن جديد و قديم شهر شيراز با شرايط اقليمي. و نيز مي توان به مقالات طاهباز (?388) در مورد تحليل آمار هواشناسي براي طراحي معماري همساز با اقليم مطالعه‌اي انجام داده است و متذکر شده است که شناسايي وضعيت اقليمي يک محل و تحليل نيازهاي اقليمي از نظر آسايش انسان و کاربرد مصالح ساختماني يکي از مقدمات طراحي همساز با اقليم است. صفايي پور و همکاران (?389) درباره بررسي تاثير عناصر اقليمي در معماري شهر لالي. شمس و همکاران (?389) بررسي معماري سنتي همساز با اقليم سرد شهر سنندج. حسين آبادي و همکاران (?39?) طراحي اقليمي ساختمان هاي مسکوني با تاکيد بر حهت گيري ساختمان و عمق سايبان در شهر سبزوار اشاره کرد.
?-?- مقدمه
علم مطالعه و ارزيابي تاثيرات هوا و اقليم بر روي موجودات زنده اعم از گياهي و جانوري را بيوکليماتولوژي يا زيست اقليم مي نامند (کاوياني، ?37?) بنابراين هوا و اقليم بنابر تاثيراتي که بر روي گياه، حيوان و انسان بر جاي مي گذارند، زمينه ايجاد علوم مستقلي شده اند که اقليم شناسي انساني از جمله اين علوم مي باشد. بسياري از حالات، فعاليت ها، رفتار، آسايش و عدم آسايش فيزيکي انسان به وسيله هوا و اقليم کنترل مي شود. شرايط آسايش به مجموعه شرايطي اطلاق مي شود که از نظر حرارتي حداقل براي 8?% از افراد مناسب باشد يا به عبارتي انسان تحت آن شرايط نه احساس سرما و نه احساس گرما کند که حالت خنثي بودن حرارتي تعبير ديگر آن است (دانلد واتسون، ?372) تحت چنين شرايطي است که ارگانيسم انساني مي تواند بيلان حرارتي خود را در بهترين شکل موجود حفظ نمايد بدون اينکه دچار کمبود يا مازاد انرژي شود در شکل گيري شرايط آسايش انسان چهار عنصر اقليمي دما، رطوبت، باد و تابش نقش حياتي داشته و در بين اين عناصر آب و هوايي دما و رطوبت تاثير بيشتري در سلامتي و راحتي انسان ايفا مي کنند و به اين دليل بيشتر مدل هاي سنجش آسايش انسان بر اين دو عنصر استوار است (عليجاني، ?37?). در هر صورت ساختماني که با محيط طبيعي خود هماهنگ يا به اصطلاح همسازي اقليمي داشته باشد در بسياري از مناطق کشور مي تواند بدون نياز به مصرف سوخت فسيلي و استفاده از وسايل کنترل مکانيکي، شرايط حرارتي مناسبي را در تمام طول سال به ساکنان خود عرضه نمايد.
انسان براي آسايش گرمايي خود به طرق گوناگون به مقابله با محيط مي پردازد براي مثال هر کس مي داند که در دماهاي مختلف چگونه لباس بپوشد، برنامه کار و استراحت خود را چگونه انتخاب کند تا تبادل حرارت بين بدن و محيط اطرافش تنظيم شود. همچنين انسان به تجربه آموخته است که به کمک معماري، فضاي اطراف خود را در شرايط گرمايي مناسب ثابت نگه دارد هر چند که در مورد اخير هميشه موفق نبوده است و گاه سرپناه انسان خود موجب ناراحتي گرمايي مي شود نياز فزاينده جامعه به مسکن باعث شده است که ساختمان سازي در اقليم هاي مختلف، توسط معماران ناآشنا بدان اقليم ها و با مصالح غريبه با سرعتي گيج کننده در جريان باشد.
در طراحي ساخمان و مسائل فني آن، آسايش حرارتي انسان به موقعيتي اطلاق مي شود که انسان از نظر ذهني و فکري در شرايط آسايش حرارتي قرار دارد بسياري از محققين خنثي بودن حرارتي را آسايش حرارتي مي نامند. در ميان عناصر اقليمي دما و رطوبت در آسايش انسان تاثير زيادتري داشته و به همين دليل نيز بيشتر مدل هاي آسايش براساس اين دو عنصر ياد شده مي باشند دماي هوا نقش عمده اي در تبادل حرارتي به شکل جابجايي دارد. رطوبت نسبي هوا در تبادل حرارتي به صورت تبخير موثر است هر چه هوا مرطوب تر باشد نسبت تعادل حرارتي به شکل تبخير کمتر خواهد بود. در هواي اشباع (رطوبت نسبي ??? دصد) هيچ گونه تبادل حرارتي به شکل تبخير انجام نمي شود. سرعت جريان هوا تاثير مستقيمي در تبادل حرارتي به شکل جابجايي و تبخير دارد. هر چه سرعت جريان هوا بيشتر شود نسبت تبادل حرارتي به شکل جابجايي و تبخير افزايش مي يابد متوسط دماي سطوح دربرگيرنده محيط در تبادلات حرارتي بدن با محيط به شکل تابش اثر خواهد کرد. تحقيقات نشان داده اند که ميزان تاثير دماي تابشي (تشعشي) سطوح در بر گيرنده بر آسايش حرارتي تا دو برابر ميزان تاثير دماي هوا است. چنانچه بدن در مجاورت سطوح سرد قرار گيرد مقدار قابل توجهي از حرارت خود را به اين سطوح ساطع مي نمايد اين اتلاف حرارت بدن احساس سرما را به دنبال خواهد داشت. همچنين در صورتي که بدن با سطوح گرمتر مواجه شود حرارت کسب نموده و موجب احساس گرما خواهد شد. از نظر علمي بر اصطلاحات گرما يا سرما نمي توان درجه حرارت معيني قائل شد زيرا اين مفاهيم ناشي از احساس طبيعي انسان در رابطه با شرايط فيزيولوژيکي وي مي باشد و در شرايط غالب آب و هوايي مناطق مختلف متغيير مي باشد و معمولا در مناطق سردسير دماهاي پايين تر در مناطق گرمسير دماهاي بالاتر ترجيح داده مي شود بر اين اساس در کشورهاي مختلف محدوده هاي متنوعي را براي آسايش حرارتي پيشنهاد کرده اند.
جدول (2- ?) محدوده حرارتي و رطوبتي پيشنهادي در جدول مزبور از ? درجه و رطوبت نسبي از صفر تا ??? درصد را دربر مي گيرد. محدوده دمايي در اغلب موارد بين ?9 تا 27 درجه سانتي گراد است. (حريري و فياض، ?38?)

جدول (2-?) محدوده هاي آسايش حراتي، ماخذ (حريري و فيض، ?38?)1
رديفمرجعدما (c )رطوبت ( % )سرعت جريان هوا ( M\see )ساير?ورنون (انگليس)?9 تابستان 7.?6 زمستان-2?%-2بدفورد (انگليس)?? – ?3—3مارکام?.?? – ?.??7? – ??-هنگام ظهر?بروکس ( نگليس)?? – ?.??—?P4.S.R (انگليس)?? – ?7دماي خشک 36 – ?6 دماي مرطوب-?.2 – ?%لباس کار يا لباس زير6H.S.I (آمريکا)?9 – 2?-? – 2?%فشار بخار ?? – 3 mmgh7I.T.S?? – 2?-?.3 – ?%فشار بخار ?? – ?? mmgh8دماي منتج (فرانسه)?? – 2? دماي خشک 36 – ?6 دماي مرطوب-3 – ?-9دماي موثر (آمريکا)?.?? – ?7–در حالت استراحت??يالگو – در نيکر (آمريکا)?? – ?9–با لباس کار معمولي حالت استراحت??اولگي (آمريکا)7.?7- ??6? – 3?-کار سبک ، کت و شلوار معمولي?2فانگر (دانمارک)?? – ????? – ??.? – ?%براي انواع فعاليت ها و پوشش ها?3استاندارد ايالات متحده آمريکا6.??- ?.??8? – ????% – ??%لباس معمولي ، کار اداري نشسته??استاندارد آلمان?6 – ??6? – 3?–??استاندارد فرانسه?9—?6استاندارد انگلستان?7- ?.????-PMV- ? و +??7استاندارد اتريش??–اتاق اداري
امروزه مطالعات زيست اقليمي در رابطه با درجه آسايش يا عدم آسايش در مناطق مختلف به عنوان پايه و اساس بسياري از برنامه ريزي هاي عمراني به ويژه مسائل شهري و سکونتگاهي قرار گرفته که نتايج حاصل از اينگونه مطالعات در اسکان بشر در محيط هاي جديد و توسعه سکونتگاههاي موجود بسيار موثر مي باشد. طي مطالعات انجام گرفته شاخص هاي بيوکليماي گوناگوني تدوين گرديده است که براساس آنها مي توان شرايط آسايش انسان را تامين کرد. با توجه به اينکه فعاليت روزمره انسان معمولا در دو نوع فضاي خارجي و داخلي صورت مي گيرد. بديهي است که در ايجاد محيطي سالم و مناسب براي فعاليت انسان تامين نيازهاي حرارتي انسان در هر دو نوع فضاي ياد شده ضروري است. لذا در ذيل به بررسي و معرفي معيارهاي تامين آسايش در داخل و خارج ساختمان مي پردازيم.
?-?- شاخص هاي آسايش خارج بنا (بيوکليماي انساني)
منظور از فضاي آزاد يا خارجي فضايي است که به طور مستقيم با شرايط و عناصر آب و هوايي ارتباط دارد در چنين فضايي عناصر مختلف اقليمي از قبيل تابش آفتاب، دماي هوا، جريان هوا و رطوبت به طور مستقيم بر انسان تاثير مي گذارند و تنها عامل جدا کننده بدن انسان از شرايط محيطي، نوع لباس و ميزان فعاليت او مي- باشد. (پور خادم نمين، ?382) بيوکليماي انساني در واقع شرايط اقليمي محيط را مورد تجزيه و تحليل قرار داده و شرايط آسايش انساني را در فضاي آزاد از جهت مطلوب يا نامطلوب بودن آن مورد بررسي قرار مي دهد. در اين تحقيق به منظور بررسي وضعيت حرارتي آزاد از نظر آسايش انسان و تعيين تاثير هر يک از عناصر اقليمي در شرايط حرارتي فضاهاي باز از روشهاي پن واردن و الگي استفاده شده که در ذيل به معرفي آنها مي- پردازيم.
?-?-?-شاخص پن واردن2
معيار راحتي بافت رابطه آسايش انسان را با دو گروه از عوامل:
الف: عوامل جوي چون باد، دما و تابش
ب: عوامل انساني چون پوشاک و گرماي متابوليستي حاصل از قدم زدن (رفتار غالب انسان در محيط بيرون) را مطالعه کرده است که نتيجه به صورت نموداري ارائه مي شود. يک دسته نمودارها، وضعيت آسايش انسان را در سايه و دسته ديگر شرايط آسايش انسان را در آفتاب به ازاء فاکتورهاي زير نمايش مي دهند.
الف) لباس هاي تابستاني، پاييزي، بهاري و زمستاني
ب) دماي خشک هوا (محور قائم)
ج) سرعت جست باد موجود در بافت (محور افقي)
در معيار پن واردن سرعت جست باد ( V درجه) به جاي سرعت متوسط باد (V) ملاک قرار مي گيرد، زيرا يه استناد تحقيقات کافي مردم در کوچه و خيابان، به خصوص در گذرگاههاي باريک، غالبا نسبت به توفندگي و تلاطم هوا يعني سرعت و جهت ناگهاني آن که از خصوصيات جست است برعکس عکس العمل نشان مي دهند، سرعت جست از طريق رابطه زير محاسبه مي شود.
VG = ?.3?VG
VG = سرعت جست در ارتفاع گراديان بر حسب متر بر ثانيه.
VG = سرعت متوسط در ارتفاع گراديان بر حسب متر بر ثانيه.
?-?-?-شاخص الگي
ويکتور الگي حدود آسايش انسان را در رابطه با تغييرات دو عنصر آب و هوايي (دماي خشک هوا و رطوبت نسبي) مورد بررسي قرار داده و جدول بيوکليماتيک را ترسيم نموده است. منطقه



قیمت: تومان


پاسخ دهید